Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies klikając przycisk Ustawienia. Aby dowiedzieć się więcej zachęcamy do zapoznania się z Polityką Cookies oraz Polityką Prywatności.
Ustawienia

Szanujemy Twoją prywatność. Możesz zmienić ustawienia cookies lub zaakceptować je wszystkie. W dowolnym momencie możesz dokonać zmiany swoich ustawień.

Niezbędne pliki cookies służą do prawidłowego funkcjonowania strony internetowej i umożliwiają Ci komfortowe korzystanie z oferowanych przez nas usług.

Pliki cookies odpowiadają na podejmowane przez Ciebie działania w celu m.in. dostosowania Twoich ustawień preferencji prywatności, logowania czy wypełniania formularzy. Dzięki plikom cookies strona, z której korzystasz, może działać bez zakłóceń.

Więcej

Tego typu pliki cookies umożliwiają stronie internetowej zapamiętanie wprowadzonych przez Ciebie ustawień oraz personalizację określonych funkcjonalności czy prezentowanych treści.

Dzięki tym plikom cookies możemy zapewnić Ci większy komfort korzystania z funkcjonalności naszej strony poprzez dopasowanie jej do Twoich indywidualnych preferencji. Wyrażenie zgody na funkcjonalne i personalizacyjne pliki cookies gwarantuje dostępność większej ilości funkcji na stronie.

Więcej

Analityczne pliki cookies pomagają nam rozwijać się i dostosowywać do Twoich potrzeb.

Cookies analityczne pozwalają na uzyskanie informacji w zakresie wykorzystywania witryny internetowej, miejsca oraz częstotliwości, z jaką odwiedzane są nasze serwisy www. Dane pozwalają nam na ocenę naszych serwisów internetowych pod względem ich popularności wśród użytkowników. Zgromadzone informacje są przetwarzane w formie zanonimizowanej. Wyrażenie zgody na analityczne pliki cookies gwarantuje dostępność wszystkich funkcjonalności.

Więcej

Dzięki reklamowym plikom cookies prezentujemy Ci najciekawsze informacje i aktualności na stronach naszych partnerów.

Promocyjne pliki cookies służą do prezentowania Ci naszych komunikatów na podstawie analizy Twoich upodobań oraz Twoich zwyczajów dotyczących przeglądanej witryny internetowej. Treści promocyjne mogą pojawić się na stronach podmiotów trzecich lub firm będących naszymi partnerami oraz innych dostawców usług. Firmy te działają w charakterze pośredników prezentujących nasze treści w postaci wiadomości, ofert, komunikatów mediów społecznościowych.

Więcej
Czwartek, 23 maja 2024
Imieniny: Iwona, Michał, Dezyriusz
pochmurno
16°C
Powróć do: Ciekawostki

DZIEJE KWILCZA

DZIEJE KWILCZA

 W pierwszych wiekach tworzenia się państwa Polan Kwilcz leżał pomiędzy dwoma szlakami z Poznaia przez Międzyrzecz i dalej na zachód – tzw. trakt lubuski oraz z Poznania przez Sieraków, Pszczew do Szczecina. Właśnie przy tych szlakach powstały osady potem miasta.

Przypuszcza się, że już w XIII wieku w Kwilczu istniał kościół. Najstarsza wzmianka w dokumentach pisanych dotycząca terenów obecnej gminy Kwilcz dotyczy wsi Miłostowo i pochodzi z 1218 r. Z nazwą miejscowości Kwilcz można spotkać się w dokumentach pisanych z 1388 r. W aktach grodzkich poznańskich jest zapis: „Debeslaus de Quilcze”, a także „Quilecz”, „Quilicz” i „Quilcz”. Nazwa Kwilcz pochodzi od nazwy strumienia Kwilcz, a ta od kwilenia ptaków lub szumu – kwilenia wody. W XIV w. okolice Kwilcza znalazły się w nowo utworzonym powiecie poznańskim, stan taki istniał do końca XVIII w. Dobra kwileckie obejmujące środkową część obecnej gminy, należały do rodu Bylinów Szreniawitów, których część osiadła na tym terenie przyjęła w XV w. nazwisko Kwileccy. Zachodnia część obecnej gminy z ośrodkiem w Prusimiu należała do Nałęczów, a później do Ostrorogów. Pomimo, że dość znaczna osada miała charakter zabudowy miejskiej, Kwilcz nigdy praw miejskich nie otrzymał. W dobie reformacji, w 2 połowie XVI w. Kwilcz stał się jednym ze znaczniejszych w Wielkopolsce ośrodków braci czeskich. Szlachta mieszkająca na terenie parafii kwileckiej przyjęła nową wiarę. Ówczesny dziedzic Kwilcza – Jan Kwilecki, zmuszał chłopów do zmiany wiary i uczestnictwa w nabożeństwach protestanckich, ustalając karę 4 grosze dla kmieci i 2 dla zagrodników za nieobecność na nabożeństwach.

W latach 1766 do 1782 obok starego drewnianego kościoła pobudowano nowy murowany, a w latach 1792 do 1793 wybudowano 45 metrową wieżę. W czasie drugiego rozbioru Polski Kwilcz dostał się pod panowanie pruskie. Budowa na początku XIX w. nowego traktu komunikacyjnego z Berlina przez Kostrzyn, Skwierzynę, Pniewy do Poznania spowodowała duże ożywienie gospodarcze Kwilcza i okolicznych miejscowości. Powstała tu m.in. jedna z pierwszych w kraju cukrowni, która w późniejszym okresie uległa likwidacji.

zboże

W 1818 r. Kwilcz znalazł się w granicach nowo utworzonego powiatu międzychodzkiego. W 1833 r. istniało w Kwilczu wójtostwo. Dnia 7 kwietnia 1872 r. dla zamanifestowania patriotycznej postawy stanu chłopskiego (okres Kulturkampfu) odbył się w Kwilczu wielki wiec włościan, na który przybyli chłopi ze wsi oddalonych nawet o 30 km. Na wiecu uchwalono publiczne oświadczenie odrzucające zarzuty Bismarcka i popierające posłów polskich w walce z germanizacją.

W obecnych granicach gmina została utworzona z dniem 1 stycznia 1973 r.

Historia Ziemi Kwileckiej jest ściśle związana z historią rodziny Kwileckich, najbardziej znani to: Franciszek Antoni (1725 – 1794) – Marszałek Trybunału Koronnego, konfederat barski, Stefan (1839 – 1900) – działacz polityczny i gospodarczy, uczestnik powstania styczniowego, Franciszek Maria (1875 – 1937) – działacz gospodarczy, rzeźbiarz. Należy również wspomnieć postać Jana Wilhelma Kassyusza (1787 – 1848) – ten kalwiński kaznodzieja i proboszcz parafii kalwińskiej w Orzeszkowie współdziałał z Karolem Marcinkowskim, Karolem Libeltem, Maciejem Mielżyńskim; do grona przyjaciół należeli również Andrzej Niegolewski i Gustaw Potworowski. Rzeczą bez precedensu w owych czasach był fakt, że kalwińskiego kaznodzieję odwiedzał w Orzeszkowie arcybiskup gnieźnieński i poznański Marcin Dunin. J. W. Kassyusz zmarł w czasie epidemii cholery 8 listopada 1848 r. w domu Macieja Mielżyńskiego w Chobienicach (gm. Siedlec k. Wolsztyna).

Zabytki

Na terenie gminy Kwilcz zachowały się cenne zabytki, które dostarczają dowodów bogatej historii Wielkopolski. Do zabytków prawnie chronionych w Kwilczu należą:

 
 

 

Kwilcz Klasycystyczny kościół p. w. św. Michała (1766 – 1781) z wieżą (1792 – 93) z hełmem w kształcie obelisku. W kościele są ołtarze z obrazami z XVII i XVIII w., ambona, nagrobki Kwileckich z około 1781 – 90 r., przy kościele ogrodzenie i kaplice późnobarokowe z około 1780 – 90 r. oraz figura Matki Boskiej z 1790 r.


pałac kwileckich
 Kwilcz dawniej

 

Kwilcz - w północnej części wsi jest park krajobrazowy z wartościowym drzewostanem. Na skraju parku znajduje się późno klasycystyczny pałac Kwileckich z około 1830 r. oraz dwie oficyny z 2 połowy XVIII w. W sąsiedztwie są zabudowania folwarczne oraz czworaki z XIX w.


kościół ewangelicko-reformatorski    obelisk j. w. kassyusza

 

Orzeszkowo było znaczącym ośrodkiem kalwinizmu. Na pierwszej fotografii znajduje się kościół ewangelicko - reformowany zboru kalwińskiego. Przy szosie znajduje się cmentarz kalwiński założony w  tym miejscu na początku XIX w. W latach 1983 – 86 cmentarz został uporządkowany i zamieniony na lapidarium. Najokazalszym nagrobkiem jest obelisk J. W. Kassyusza ( około 4 m wysokości ).  


pałac w Rozbitku aleja platanowa

 

Rozbitek - dwór, park, kaplica grobowa, zespół folwarczny; dość duża wieś ( 246 osób ), znana od 1399 r., należała wówczas do Dobiesława z Kwilcza. Pierwotnie nazwa wsi brzmiała Rozbratanie. W 1827 r. Rozbitek przeszedł w ręce niemieckiej rodziny von Reiche. Nowi właściciele pobudowali okazałą rezydencję – neogotycki pałac oraz duży zespół folwarczny. W roku 1880 w Rozbitku mieszkało 351 mieszkańców. Zachowane do dzisiaj fragmenty stajni świadczą o dawnej świetności tej miejscowości. Na piękno tego zespołu zabudowań folwarcznych wskazuje Włodzimierz Łęcki w „Architekturze Niedostrzeganej”. Przed Pałacem rozciąga się jedna z największych alei platanowych w Polsce (około 80 sztuk platanów).

Włącz powiadomienia WebPush
Dziękujemy, teraz zawsze będziesz na bieżąco!